Studio of repetitieruimte
Heel wat muzikanten gebruiken hun repetitieruimte ook om (demo)opnames te maken. Nochtans zijn de omstandigheden hiervoor niet altijd ideaal. Een uitstekende akoestiek realiseren is immers een vak apart en vraagt vaak grote investeringen. Als je een multifunctionele ruimte wil, denk je dus best ook over deze aspecten na.
Als je de ruimte ook nog eens gebruikt om je opnames te beluisteren en af te mixen is akoestiek nóg belangrijker. Niets is erger dan een opname die in je eigen ruimte fantastisch klinkt, maar elders aan alle kanten rammelt: de zangpartijen blijken plots te verdrinken onder een veel te zware laag middentonen, alles klinkt veel te hoog of het snedige van de drums wordt één vormeloze brij. Om tracks op een goede manier te kunnen afluisteren heb je een zo neutraal mogelijke ruimte nodig. Wat je hoort mag immers niet bijgekleurd worden door de ruimte. Ook je speakers selecteer je op een zo neutraal mogelijke klank. Daarnaast heb je er ook belang bij om ‘early reflections’ tegen te gaan: bepaalde frequenties worden in de richting van je oren weerkaatst en bereiken dus zowel rechtstreeks uit de monitors als via de reflector (bv de wanden) je oren. Doordat je die frequenties luider hoort, zal je de neiging hebben ze “weg te mixen”, met alle gevolgen van dien. Tot slot is het belangrijk om je ruimte zo in te richten dat er een evenwichtig stereobeeld ontstaat. Hierbij is de positie van de speakers ten opzichte van je luisterpositie en de wanden cruciaal.
Heel anders is het gesteld met de ruimte waar de opnames gebeuren. Daar wil je immers een levendige akoestiek, zodat de ruimte wél mee kleur geeft aan de opnames. In professionele studio’s worden voor zang- of drumpartijen zelfs afzonderlijke ruimtes ingericht die een goede klank moeten garanderen. Mits een aantal kleine ingrepen kan je de akoestische eigenschappen van de ruimte wat bijsturen of flexibel maken met bijvoorbeeld een gordijn dat je open of dicht schuift, een paneel dat je kan verplaatsen, een plafondelement dat je omhoog kan krikken, ... Voor je in het wilde weg gordijnen en akoestische panelen begint te maken, staan we eerst even stil bij de verschillende facetten die de akoestische kwaliteit van een ruimte bepalen.
Een veel voorkomend probleem in repetitieruimtes zijn zogenaamde staande golven (in het Engels: room modes). Door de afmetingen van de ruimte kunnen bepaalde frequenties luider klinken dan andere. Op het internet zijn heel wat programma’s te vinden waarmee je, op basis van de afmetingen van je ruimte, kan berekenen met welke frequenties je vooral problemen zal hebben. Naast de muren die zich recht tegenover elkaar bevinden, kan je ook problemen hebben met de staande golven tussen vloer en plafond.
Als je op het internet in een zoekrobot de zoekterm ‘roommodes’ ingeeft, kom je vanzelf heel wat bruikbare programma’s tegen. Hier en hier vind je er ook.
In een repetitieruimte met een lengte van 4 meter krijg je bijvoorbeeld staande golven bij 42,5 Hz – 85 Hz – 127,5 Hz – 170 Hz ... Alle tonen op deze frequenties gaan daardoor luider klinken. Zulke staande golven zijn geen probleem als ze verspreid zijn over een groot frequentiegebied. Als het echter binnen een beperkt gebied is, zal het storend werken. Vooral bij lagere frequenties (tot 300 Hz) worden de staande golven als storend ervaren. Bij hogere frequenties valt dit minder op.
Het is natuurlijk altijd beter om problemen met staande golven te voorkomen. Dit kan door aandacht te hebben voor de afmetingen van je ruimte.
